| Dersin Amacı: |
Öğrencilerin, anlatının tarihsel, felsefi ve psikolojik temellerini kavrayarak kendi özgün anlatı dillerini geliştirmeleri; karakter, mekân, zaman ve atmosfer ilişkisini kavramsal düzeyde analiz edip yaratıcı biçimde uygulayabilmeleri amaçlanır. |
| Dersin Hedefi: |
Bu ders, anlatının kökenlerinden günümüze uzanan biçimsel ve düşünsel dönüşümleri inceleyerek öğrencinin anlatma eylemine dair farkındalığını derinleştirmeyi amaçlar.
Mit, masal, destan, tragedya gibi arkaik anlatı biçimlerinden yola çıkarak modern ve çağdaş hikâye biçimlerinin psikanalitik, felsefi ve toplumsal boyutlarını tartışır.
Jung, Campbell, Estés, Benjamin, Ricoeur, Butler ve Hooks gibi düşünürlerin katkılarıyla, öğrencinin kendi yaratıcı sürecini kavramsal düzlemde temellendirmesi ve etik bir anlatı dili geliştirmesi hedeflenir.
Ders sonunda öğrenciler, zaman, mekân, karakter, ses ve anlatıcı ilişkisini çözümleyebilme, kendi anlatılarını biçim ve içerik bütünlüğü içinde kurabilme becerisi kazanırlar. |
| Dersin Veriliş Şekli: |
Yüz yüze
|
|
|
|
|
| Bilgi
(Kuramsal ve/veya olgusal bilgi olarak tanımlanmıştır.)
|
1) Bu ders, hikâye anlatıcılığını yalnızca bir yazma pratiği değil, aynı zamanda bir düşünme ve varoluş biçimi olarak ele alır.
Öğrenciler, mit, masal, destan ve tragedya gibi arkaik anlatı biçimlerinden başlayarak modern sinema ve edebiyattaki anlatı yapılarını çözümlemeyi öğrenirler.
Ders boyunca anlatının felsefi (Aristoteles, Augustinus, Benjamin, Ricoeur), psikanalitik (Jung, Campbell, Estés) ve politik (Butler, Hooks, Ahmed) temelleri incelenir.
Amaç, öğrencinin kendi anlatı sesini bulması, zamanı, mekânı ve karakteri etik ve estetik bir bakışla yeniden kurgulayabilmesidir.
Uygulamalı çalışmalarla, öğrenciler hem anlatı çözümlemesi hem de özgün hikâye üretimi yaparak yaratıcı bir anlatı pratiği geliştirirler.
|
| Beceriler
(Bilişsel ve/veya uygulama becerileri olarak tanımlanmıştır.)
|
1) Anlatının yapısal unsurlarını (karakter, olay, zaman, mekân, atmosfer) çözümleyebilme,
Mit, masal, destan ve tragedya gibi arkaik biçimlerle çağdaş anlatı biçimleri arasında ilişki kurabilme, Jung, Campbell, Estés, Benjamin ve Butler gibi düşünürlerin kavramlarıyla anlatıyı felsefi ve psikanalitik açıdan yorumlayabilme,
Kendi yaratıcı sesini geliştirme ve özgün hikâyeler üretebilme,
Etik, estetik ve toplumsal farkındalığa dayalı anlatılar kurabilme becerisi edinirler.
|
| Yetkinlikler
(Bağımsız çalışabilme, sorumluluk alabilme, öğrenme, alana özgü, iletişim ve sosyal yetkinlikler olarak tanımlanmıştır.)
|
1) Öğrenci, anlatı kuramlarını estetik, etik ve psikolojik bağlamlarda değerlendirme; özgün hikâye kurguları oluşturma ve çözümleme yetkinliği kazanır.
|
| Hafta |
Konu |
| Ön Hazırlık |
Pekiştirme |
| 1) |
Neden Hikâye Anlatırız?Hayatta kalma, hafıza, anlam verme. Hikâyenin insan zihnindeki yeri (bellek, kimlik, deneyim). Anlatının felsefi, psikolojik ve etik yönleri.
|
| 2) |
Tarihsel Akış: Anlatıcılığın İzleri. Sözlü → yazılı → görsel/işitsel → dijital kültür. Mağara resimlerinden TikTok anlatılarına kadar anlatı biçimlerinin dönüşümü.
|
| 3) |
Sözlü Anlatım Geleneği. Mit, efsane, destan, masal, ağıt gibi türlere giriş. Mitin temel yapısı ve yaratılış mitleri (Enuma Eliş, Theogonia). Anlatıcının toplumsal işlevi.
|
| 4) |
Masalın tarihi, yapısı, tekrarlar, formüller, arketipler. Jung, Campbell, Estés bağlantıları.
|
| 5) |
Destan Yapısı. Hesiodos ve Homeros destanlarında kahramanlık ve “eve dönüş” teması.
|
| 6) |
Tragedya Yapısı. Aristoteles ve Hegel bağlamında tragedya yapısı; kahramanın dönüşümü ve trajik bilgi.
|
| 7) |
Olay örgüsü ve çatışma: dramatik gücünü oluşturan olay örgüsü ve çatışma ilişkisini yalnızca ardışık eylemler olarak değil, karakterin içsel dönüşümünü ifade eden yapılar olarak okumak |
| 8) |
Ara Sınav |
| 9) |
Anlatıda Mekân ve Atmosfer
Mekânın anlatıdaki işlevi, sembolik katmanları. Mekânın duyusal hafızayla ilişkisi.
|
| 10) |
Zaman ve Anlatı Teknikleri
Döngüsel/doğrusal zaman. Anlatı sırası vs olay sırası. Augustinus ve Sontag üzerine zamanın bükülmesi.
|
| 11) |
Karakter Yaratmak
Dıştan içe karakter inşası. Psikolojik derinlik, çatışma, eylem motivasyonu.
|
| 12) |
Anlatının Psikolojisi ve Arketipsel Yapılar Jung: arketip, gölge, persona. Campbell: kahramanın yolculuğu. Estés: dişil anlatılar. Frye: mitik şemalar. Coetzee & Kurtz: psikanalitik anlatı. |
| 13) |
Anlatının Ontolojik Temelleri
Aristoteles: Mimesis. Augustinus: Zaman. Ricoeur: Temps Récit. Anlatı ile varlık arasındaki ilişki.
|
| 14) |
Anlatının Politikası ve Toplumsallığı Nietzsche: hakikat krizi. Benjamin: anlatıcının ölümü. Bakhtin: Çok seslilik. Hooks & Butler: Kimlik ve anlatı hakkı. Foucault & Rancière: Söylem, görünürlük |
| 15) |
Öğrencilerin final projelerini sunumu ve değerlendirme.
|
| 16) |
Final |
| Diğer Kaynaklar: |
Mircea Eliade – Mitlerin Özellikleri
Claude Lévi-Strauss – Mit ve Anlam
Vladimir Propp – Masalın Biçimbilimi
Joseph Campbell – Kahramanın Sonsuz Yolculuğu
Carl G. Jung – Arketipler ve Kolektif Bilinçdışı
Clarissa Pinkola Estés – Kurtlarla Koşan Kadınlar
Hesiodos – Theogonia
Homeros – İlyada, Odysseia
Aristoteles – Poetika
Augustinus – İtiraflar (XI. Kitap: Zaman Üzerine)
Paul Ricoeur – Zaman ve Anlatı
Martin Heidegger – Varlık ve Zaman
Maurice Blanchot – Felaketin Yazısı
Walter Benjamin – Anlatıcı, Tarih Kavramı Üzerine, Tekniğin Olanaklarıyla Yeniden Üretilebilirlik Çağında Sanat Eseri
Theodor W. Adorno – Minima Moralia
Gilles Deleuze – Sinema I: Hareket-İmge, Sinema II: Zaman-İmge
Roland Barthes – Yazarın Ölümü, Metnin Hazı
Northrop Frye – Anatomy of Criticism
Mikhail Bakhtin – Dostoyevski Poetikasının Sorunları
Sigmund Freud – Rüyaların Yorumu
Carl G. Jung – Dört Arketip, Psikolojik Tipler
Erich Neumann – The Origins and History of Consciousness
James Hillman – Re-Visioning Psychology
Julia Kristeva – Korkunun Güçleri
Gaston Bachelard – Mekânın Poetikası, Su ve Düşler |
|
| Soru-Cevap |
|
| Vaka Problemi Çözdürme/ Drama-Rol/ Vaka Yönetimi |
|
| Laboratuvar |
|
| Sayısal Problem Çözme |
|
| Alan çalışması |
|
| Grup Çalışması / Ödevi |
|
| Bireysel Ödev |
|
| WEB Tabanlı Öğrenme |
|
| Staj |
|
| Yerinde Uygulama |
|
| Proje Hazırlama |
|
| Rapor Yazma |
|
| Seminer |
|
| Süpervizyon |
|
| Sosyal Faaliyet |
|
| Mesleki Faaliyet |
|
| Mesleki Gezi |
|
| Uygulama (Modelleme, Tasarım, Maket, Simülasyon, Deney vs.) |
|
| Okuma |
|
| Tez Hazırlama |
|
| Arazi Çalışması |
|
| Öğrenci Kulüp ve Konseyi Faaliyetleri |
|
| Diğer |
|
| Logbook |
|
| Röportaj ve sözlü görüşme |
|
| Araştırma |
|
| Film izleme |
|
| Kaynakça oluşturma |
|
| Sözlü, yazılı ve görsel bilgi üretme |
|
| Fotoğraf çekimi |
|
| Eskiz çizimi |
|
| Harita üzerinde işaretleme |
|
| Harita okuma |
|
| Doku örneği alma |
|
| Malzeme arşivi oluşturma |
|
| Kendi fikrini ve çalışmalarını sunma ve sergileme |
|
